Ernst Barlach – Modern Çağ Heykeltıraşı
Türkiye ergileri
21 Mart – 30 Nisan 2006 arası, Istanbul
9 Mayıs – 4 Haziran 2006 arası, Ankara

Almanya ile Türkiye arasında bir diyalog projesi

Avrupa’dan gelen ilk önemli heykel sergisi olarak >Ernst Barlach - Modern Çağ Heykeltıraşı< İstanbul ve Ankara’da sergilenmektedir. Türkiye’nin en yüksek kültür politikası düzeyinde kabul gören bu sergi, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı Bülent Arınç ve Alman Parlamentosu İkinci Başkanı Wolfgang Thiersenin hamiliklerinde bulunmaktadır. Bu serginin gerçekleşmesinde kültürel, bilimsel ve iktisadi çevrelerden de çok sayıda destek alınmıştır.
Türkiye için yeni ve bir ilk olan, bu serginin iki sivil kültür derneği, Hamburg Ernst Barlach Vakfı ve İstanbul Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Mezunları Derneği GÜZEL tarafından yaşama geçirilip gerçekleştirilmiş olmasıdır. Bu sergi ile birlikte klasik modern çağın en önemli Alman heykeltıraşlarından biri Türkiye’ye getirilmiş olmasının yanı sıra bu sergi aynı zamanda da Türkiye’nin Avrupa Birliği’ne doğru ilerlediği yolda, kültür politikası açısından bir kilometre taşı oluşturmaktadır.

Konu

Ernst Barlach’ın sanatında, modern dünyanın gelişimine tepki olarak beliren insanın varoluş sorunlarını gün ışığına çıkaran eşsiz ve evrensel bir anlatım tarzı bulunmaktadır.

20 yüzyıl başlarında Avrupa’nın çok hızlı gelişimi ve politik değişimleri, insanlar için sürekli yenilenen yaşam koşullarına nefes nefese uyum sağlama çabası anlamına gelmekteydi. İnsanlar, hiç bilmedikleri yeni bir dünyada yönlerini ve güvenliliği bulma çabası içindeydiler. Çığırlar açan bilimsel ve teknik buluşların huzur ve refah vaat etmelerine karşın, din, vatan ve aile gibi alışıla gelmiş değer sistemlerinin bağlayıcı karakterleri yok olmaktaydı. Avrupa’nın merkezinde baş gösterip bütün dünyada 10 milyon insanın canına mal olan I. Dünya Savaşı (1914 - 1918) deneyimi, gelecek rüyasıyla insanlığın çöküşünün nasıl tehlikeli bir yakınlaşmada olabileceğini açıkça göstermiştir. Bu büyük değişimler döneminde Ernst Barlach sade ve tabii insan manzaralarında duygudan yoksun ve rasyonel gerçeklerle karşılaşmıştır. Bu tablolar başka, daha iyi bir dünya vizyonu yansıtmaktaydı. Bu vizyon bugün de güncelliğini korumakta olup, içinde saklı olan insan sorunları da bütün kültür sınırlarının ötesine kadar anlaşılabilir kalmıştır.

Alman tarihi başka kültürlerde Barlach’la anlam bulmuştur. Neden köylüleri ve dilencileri, sade insanları ve günlük yaşam olguları, şarkı söyleyenleri, dans edenleri, kafayı çekenleri ve dua edenleri, gayretli ve tembel insanları, şüphecileri ve kahinleri, suskun, kulak veren ve arayış içinde olan figürleri Alman faşizminin kültür ideolojisine uymamıştır? Neden Federal Almanya’da onyıllar boyu genellikle dinsel olarak tanımlanırken Demokratik Almanya Cumhuriyeti’nde proleter heykeltıraş olarak yorumlanmıştı?

Ernst Barlach’ın sanatı bu sergide iki kültürün, Türk ve Alman kültürlerinin diyalog konusunu oluşturmaktadır. Burada anlatılmak istenen, bu kültürlerin modernleşme tarihi ve geçmiş ile gelecek arasındaki dönüm noktasında insanın durumu üzerine bir alışveriştir.

Sergi

Sergide Ernst Barlach’ın Almanya’daki sayısız kamusal ve özel koleksiyonlardan alınan 58 plastik ve 130 grafik yapıtı gösterilmektedir. 15. yüzyıl Osmanlı top dökümhanesi olan Tophane-i Amire Kültür Merkezindeki büyük sergi yaşamını, sanatını ve döneminin tarih akışını yansıtmaktadır. Serginin tarihsel ve konusal düzeni de kültürel sınırları aşarak, modern dünyanın geçmişi, bugünü ve geleceği üzerinde düşünmeye yönlendirmektedir.
Buna paralel olarak İstanbul Goethe – Enstitüsünde Barlach’ın başka bir yönü, ozanlık tarafı gösterilmektedir: Bu mekanda sanatçının Goethe’nin Faust’u ve Goethe şiirleri için yapmış olduğu illüstrasyonlar yer almaktadır. Bu illüstrasyonlar modern çağın fikirsel tarihi gelişmesi üzerine oluşan diyaloga derinlik kazandırmaktadır. Bunlar Alman klasiğine ve düşün geleneğine köprü kurarken, diğer yandan da 20. yüzyılın ilk onyıllarında yaşanan tüm büyük bireysel, sosyal ve politik değerlerin kökten değişimlerin getirdiği yön bulma çabalarını belgelemektedir.

Bu sergi İstanbul sürecinden sonra 9 Mayıs – 4 Haziran 2006 tarihleri arasında Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesinde ve Ankara Goethe - Enstitüsünde görülebilecektir. Halk arasındaki adıyla >Hitit Müzesi< Barlach’ı Avrupa kültürümüzün en eski buluntularıyla karşı karşıya getirecektir. Sanatçı burada 6 bin yıllık olan ve insanın kendi hakkındaki en eski fikirlerini yansıtan insan tasvirleriyle buluşacaktır. Bu müzede misafir olmak büyük bir onur olmakla kalmayıp, klasik modern çağın arkaik insan tasvirine olan özlemini bu ortamda tartışmaya adeta davet olacaktır.

Bunun Almanya ile ilişkisi nedir?

Bu serginin ayrıca ve özellikle Türkiye ile Almanya arasındaki diyalogu pekiştireceğini ümit etmekteyiz. Bugün Almanya’da 3 milyona yakın Türk kökenli yurttaş yaşamaktadır. Uzun zamandan beri Alman pasaportuna sahip olmalarına rağmen eski vatanlarına yeni vatanlarına olduğundan çok daha fazla bağlıdırlar. Ancak eski vatanları hızla değişmiştir. Türkiye bugün hızla gelişen bir iktisadi atılım alanı olmanın yanı sıra, Avrupa Birliği üyeliğine ilişkin olarak ta İslam dünyasına açılan bir kapıdır. Tarihi açıdan bakılırsa olursa bu yüzyıllardan beri böyledir. Böylesine önemli bir diyalog partnerinden bugün vazgeçebilir miyiz? Barlach’la birlikte Alman ve Avrupa tarihini de batıdan doğuya taşımaktayız. Bu çalışmamızın amacı kendi tarihimizin bir başka tarihle birlikte ve tersi olarak algılanmasını sağlamaktır. Son haftalarda gelişen olaylar bunu denemenin gelecek için ne kadar gerekli olduğunu göstermektedir.

Partner

Bu sergi Hamburg Ernst Barlach Vakfı tarafından İstanbul Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Mezunları Derneği GÜZEL’in, AKBankSanat’ın, İstanbul Goethe – Enstitüsünün ve Ankara Goethe – Enstitüsünün işbirliğiyle gerçekleştirilmiştir.
Federal Almanya Dışişleri Bakanlığı, AK-BANK-SANAT, BASF-TÜRK, DHL-DANZAS ve Alman – Türk İşadamları Kültür Vakfı değerli katkılarıyla desteklemiştir.

Sergiyle ilgili olarak 260 sayfalık geniş kapsamlı ve resimli bir Türkçe ve Almanca katalog hazırlanmıştır.

Yerler

İstanbul: 17 Mart – 30 Nisan 2006 arasında
Tophane-i Amire Kültür Merkezi, Goethe – Enstitüsü “Teutonia” binası
Meclisi Mebusan Cad. / Tophane Galip Dede Cad. 85 / Tünel

Ankara: 9 Mayıs – 4 Haziran 2006 arasında
Anadolu Medeniyetleri Müzesi, Ankara Goethe - Enstitüsü
Gözcü Sok. 2 / Hisar Atatürk Bulvari 131 / Bakanlıklar



Basın Fotoğrafları:
Sergi: >Ernst Barlach – Modern Çağ Heykeltıraşı<

21 Mart – 4 Haziran 2006 arasında Türkiye’de

basın - internetten indirme:

www.ernst-barlach.de/presse/istanbul-presse.zip
Fotoğraflar sergi üzerine haber oluşturmak için ücretsiz olarak kullanıma sunulmuştur. Kaynak olarak mutlaka belirtilmelidir: © Ernst Barlach Ratzeburg Lisans İdaresi.
Her türlü internet sunumu için kullanım izni de yalnızca sergi süresince ve azami 72 dpi boyutuna kadar ücretsizdir. Resimlerin sergi kapanışından en en geç 4 hafta sonra internetten kaldırılmasına ya da özel izin talebinde bulunulmasına dikkat edilmesi rica olunur.